Na wysokości 1023 metrów Andorra la Vella jest najwyżej położoną stolicą Europy. Jest też mała — centrum przechodzi się pieszo w dwadzieścia minut — i ciągnie się dnem doliny, z górami wyrastającymi tuż za budynkami po obu stronach.
Stare miasto
Barri Antic to część warta czasu. Jego sercem jest Casa de la Vall, kamienny dwór z XVI wieku, który od 1702 do 2011 roku mieścił parlament kraju — zdumiewająco długo jak na budynek tej wielkości. W środku zachowały się sala Rady i słynna Szafa Siedmiu Kluczy, mebel przechowujący archiwum narodowe, który można było otworzyć wyłącznie w obecności przedstawiciela każdej z parafii. Wokół biegną brukowane uliczki z kościołem Sant Esteve i kilkoma cichymi placykami.
Zakupy bez mitów
Sława Andory opiera się na niskich podatkach: miejscowy IGI to ułamek hiszpańskiego czy francuskiego VAT-u, więc elektronika, alkohol, tytoń, perfumeria i sprzęt sportowy są naprawdę tańsze. Avinguda Meritxell to kilometr sklepów przecinający miasto i bywa albo przyjemna, albo męcząca — zależnie od dnia. Dwie uwagi: ceny różnią się mocno między sklepami, warto porównać; a przy wyjeździe obowiązują limity celne kontrolowane na granicy, więc auto wyładowane zakupami może się zemścić na posterunku.
Escaldes-Engordany
Stolica przechodzi bez żadnej granicy w Escaldes-Engordany i przejście między nimi jest niezauważalne. To tutaj wody termalne wychodzą na powierzchnię z temperaturą około siedemdziesięciu stopni i stoi kompleks Caldea ze szklaną iglicą. Promenada nad rzeką Valira to najprzyjemniejszy spacer w części miejskiej.
Poza sklepami
Museu Carmen Thyssen pokazuje rotacyjne wybory z kolekcji baronowej. Za miastem kościół Sant Miquel d'Engolasters i leżące wyżej jezioro dają pół dnia spaceru z widokiem prosto na stolicę. A kwadrans jazdy w dowolnym kierunku wystarczy, by znaleźć się w górach — co jest w gruncie rzeczy powodem, dla którego się tu przyjeżdża.
Poruszanie się
Stolica nie ma metra i nie potrzebuje: przechodzi się ją na wylot. Krajowe linie autobusowe wyruszają z centrum do wszystkich parafii, jeżdżą często i kosztują niewiele, więc mieszkanie w mieście i codzienny wyjazd w inną dolinę jest całkowicie wykonalny. Prawdziwym problemem jest parkowanie: centrum jest zatłoczone, a parkingi podziemne zapełniają się przed południem w zimowe soboty.
Krótka uwaga historyczna
Andora pozostała poza obiema wojnami światowymi i poza hiszpańską wojną domową, a pisanej konstytucji doczekała się dopiero w 1993 roku — wcześniej rządziły nią Pareatges z 1278 roku. Ta izolacja tłumaczy sporą część tego, co widać dzisiaj: od zachowania romańszczyzny po system podatkowy, na którym stoi aleja handlowa.